Հունգարիայի վարչապետ Վիկտոր Օրբանը կոչ է արել Եվրամիությանը բանակցություններ սկսել Ռուսաստանի և Չինաստանի հետ՝ Ուկրաինայում պատերազմը հրադադարի կամ խաղաղության համաձայնագրով ավարտելու համար։ Նամակը մեծ աղմուկ է բարձրացնում. այն ուղղակիորեն հետևում է Օրբանի վերջին այցերին Մոսկվա, Կիև և Պեկին:

Ահա թե ինչպես է արձագանքում Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը.

ԵՄ հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը պատասխանել է Հունգարիայի վարչապետ Վիկտոր Օրբանի միակողմանի գործողություններին ուկրաինական քաղաքականության մեջ՝ բոյկոտի որոշմամբ։ Գերմանացի բարձրաստիճան քաղաքական գործիչը հայտարարեց, որ Հունգարիայում ԵՄ Խորհրդի ներկայիս նախագահության ղեկավարությամբ ապագա ոչ պաշտոնական նախարարական հանդիպումներին չեն մասնակցի հանձնակատարները, այլ միայն բարձրաստիճան պաշտոնյաներ։

Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը պետական աշխատող է, վարձատրվում է եվրոպական պետությունների կողմից՝ կատարել նրանց հանձնարարություններ: Սակայն, քանի որ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը զինարդյունաբերական համալիրների լոբիիստն ու գործակալն է, ինչպես Գերմանիայի արտգործնախարար Բոերբեկը, փորձում է պատերազմը դադարացնելուն միտված ցանկացած նախաձեռնություն տապալել: Ուկրաինայի շուրջ պատերազմը ջրի երես հանեց Վաշինգթոն-Բրիտանիա զույկի կողմից ներդրված ու վարձատրվող թաքնված գործակալներին: Հետևելով ԵՄ-ի վերջին 20 տարիների քաղաքականությունը, անհերքելի է դառնում ԵՄ-ի չինովնիկների կախվածությունը ԱՄՆ զինարդյունաբերական ընկերություններից: Այդ մասին խոսում ենհ հենց ԵՄ-ի մտահոգ գաղաքական նգործիչները, պետական նախկին պաշտոնյաները, քաղաքագետները: Այդ մասին խոսում են նաև ԱՄՆ-ի անկախ գիտնականներն ու վերլուծաբանները: Այդ մասին անկարկում է նաև Վիկտոր Օրբանը՝ « Մեր եվրոպական ռազմավարությունը՝ հանուն անդրատլանտյան միասնության, կրկնօրինակել է ԱՄՆ-ի պատերազմամետ քաղաքականությունը։ Մենք դեռ չունենք ինքնիշխան և անկախ եվրոպական ռազմավարություն կամ քաղաքական գործողությունների ծրագիր։ Առաջարկում եմ քննարկել՝ իմաստ ունի՞ հետագայում շարունակել այս քաղաքականությունը»։  

Ում է ձեռնատու Ուկրայինաում պատերազմի շարունակությունը, եթե ոչ ԱՄՆ զինարդունաբերական ընկերություններին: Այդ մասին ասել է հենց Բայդենը. «Ուկրաինային տրվող գումարը մնում է ԱՄՆ-ում»: ԱՄՆ վարչակազմը պարտքով գումար է վերցնում Ֆեդերալ ռեզերվից տալիս զինարդունաբերական ընկերություններին, նրանք զենք են ուղարկում Ուկրայինա, շահում են միայն նրանք: (Խմբ. Ե.Խ.)

Օրբանը շտապ զգուշացնում է Ուկրաինայում պատերազմի սաստկացման մասին և նշում է մի շարք այլ կետեր։ Ստորև ներկայացնում են նամակի հայերեն թարգմանությունը.

«Եվրոպական խորհրդի նախագահին

Բուդապեշտ, 12 հուլիսի, 2024թ

Հարգելի պարոն նախագահ,

Ստորև ներկայացված է Ուկրաինայի, Ռուսաստանի, Չինաստանի, Թուրքիայի առաջնորդների և նախագահ Դոնալդ Ջ. Թրամփի հետ իմ վերջին քննարկումների ամփոփ գնահատականը, ինչպես նաև որոշ առաջարկներ, որոնք դուք պետք է հաշվի առնեք:

1. Ընդհանրապես նկատվում է, որ ռազմական հակամարտության ինտենսիվությունը մոտ ապագայում արմատապես կսրվի։

2. Ես անձամբ ականատես եմ եղել, որ պատերազմող կողմերը վճռական են խորանալու հակամարտության մեջ և նրանցից ոչ մեկը չի ցանկանում նախաձեռնություններ ձեռնարկել հրադադարի կամ խաղաղ բանակցությունների համար։ Հետեւաբար, կարելի է ենթադրել, որ լարվածությունը չի նվազի, եւ կողմերը չեն սկսի ելք փնտրել հակամարտությունից՝ առանց արտաքին էական ներգրավվածության։

3. Կան երեք համաշխարհային դերակատարներ, որոնք ունակ են ազդել զարգացումների վրա՝ Եվրամիությունը, ԱՄՆ-ը և Չինաստանը: Տարածաշրջանային կարևոր դերակատարը, որը նույնպես պետք է հաշվի առնել, Թուրքիան է, որը 2022 թվականին ռազմական գործողությունների սկզբից ի վեր հանդես է եկել որպես միակ հաջողակ միջնորդ Ուկրաինայի և Ռուսաստանի միջև։

4. Չինաստանը կշարունակի իր քաղաքականությունը, որը ձևակերպված է նաև միջազգային փաստաթղթերում, որը կոչ է անում դադարեցնել կրակը և խաղաղ բանակցություններ վարել։ Այնուամենայնիվ, Չինաստանն ավելի ակտիվ դեր կխաղա միայն այն դեպքում, եթե նրա ներգրավվածության հաջողության հեռանկարները գրեթե որոշակի լինեն։ Նրա գնահատմամբ՝ ներկայումս դա այդպես չէ։

5. Ինչ վերաբերում է ԱՄՆ-ին, ես ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովում և նախագահ Թրամփի հետ իմ քննարկումներում նշել եմ, որ Միացյալ Նահանգները ներկայումս շատ զբաղված է նախագահական ընտրությունների քարոզարշավով։ Գործող նախագահը հսկայական ջանքեր է գործադրում մրցավազքում մնալու համար։ Հասկանալի է, որ նա ի վիճակի չէ փոխել ԱՄՆ-ի ներկայիս պատերազմատենչ քաղաքականությունը և, հետևաբար, չի կարելի ակնկալել նոր քաղաքականության նախաձեռնում։ Ինչպես հաճախ ենք տեսել վերջին տարիներին, առանց քաղաքական ղեկավարության նման իրավիճակներում բյուրոկրատիան կշարունակի իր ներկայիս ուղին։

6. Նախագահ Թրամփի հետ իմ քննարկումներում ես եկել եմ այն ​​եզրակացության, որ արտաքին քաղաքականությունը միայն փոքր դեր կունենա նրա նախընտրական քարոզարշավում, որտեղ գերակշռում են ներքին խնդիրները։ Ուստի մինչեւ ընտրություններ նրանից որեւէ խաղաղարար նախաձեռնություն ակնկալել չենք կարող։ Այնուամենայնիվ, կարող եմ վստահաբար ասել, որ ընտրություններում իր հաղթանակից կարճ ժամանակ անց նա չի սպասի իր երդմնակալությանը, այլ անմիջապես պատրաստ կլինի հանդես գալ որպես խաղաղության միջնորդ։ Սրա համար նա մանրամասն ու հիմնավոր ծրագրեր ունի։

7. Ես ավելի քան համոզված եմ, որ նախագահ Թրամփի ընտրություններում հաղթանակի հավանական դեպքում Ուկրաինային ֆինանսական աջակցություն ցուցաբերելու հարցում ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի միջև ֆինանսական բեռի հավասարակշռությունը էապես կփոխվի ի վնաս ԵՄ-ի:

8. Մեր եվրոպական ռազմավարությունը՝ հանուն անդրատլանտյան միասնության, կրկնօրինակել է ԱՄՆ-ի պատերազմամետ քաղաքականությունը։ Մենք դեռ չունենք ինքնիշխան և անկախ եվրոպական ռազմավարություն կամ քաղաքական գործողությունների ծրագիր։ Առաջարկում եմ քննարկել՝ իմաստ ունի՞ հետագայում շարունակել այս քաղաքականությունը։ Ստեղծված իրավիճակում, ունենալով ամուր բարոյական և ռացիոնալ հիմք, մենք կարող ենք օգտվել առիթից և սկսել նոր էջ մեր քաղաքականության մեջ։ Դրանով մենք կարող ենք փորձել նվազեցնել լարվածությունը և/կամ պայմաններ ստեղծել հրադադարի ժամանակավոր դադարեցման և/կամ խաղաղ բանակցություններ սկսելու համար։

9. Առաջարկում եմ քննարկում սկսել հետևյալ առաջարկությունների շուրջ.

ա. Չինաստանի հետ բարձր մակարդակով քաղաքական քննարկումներ անցկացնելու նախաձեռնությունը հաջորդ խաղաղության համաժողովի ձևաչափերի վերաբերյալ.

բ. Ռուսաստանի հետ անմիջական դիվանագիտական ​​շփումների վերսկսում և մեր քաղաքական հաղորդակցության մեջ նման անմիջական շփումների վերականգնում` միաժամանակ պահպանելով ներկայիս բարձր մակարդակի քաղաքական շփումները Ուկրաինայի հետ.

գ. Համաշխարհային Հարավի դեմ համակարգված քաղաքական հարձակման մեկնարկը, որի հարգանքը մենք կորցրել ենք Ուկրաինայի պատերազմի վերաբերյալ մեր դիրքորոշման կապակցությամբ, որը հանգեցրել է անդրատլանտյան համայնքի գլոբալ մեկուսացմանը:

10. Հուսով եմ, որ իմ զեկույցներն ու առաջարկությունները օգտակար ներդրում կլինեն հնարավոր առաջարկներին և նախաձեռնություններին, որոնք դուք կներկայացնեք ԵՄ պետությունների և կառավարությունների ղեկավարներին համապատասխան հնարավորության դեպքում և համապատասխան ձևով»:

Հարգանքներով՝

Վիկտոր ՕՐԲԱՆ

Նամակի հրապարակման գերմանական աղբյուրը՝ www.morgenpost.de