Իսլամիստների հավակնությունները Հայաստանի նկատմամբ փաստ են, իսկ գործողություններն՝ անխուսափելի. Հայկ Ա. ՄարտիրոսյանԱղբյուրը © 168.am

Իսլամիստների հավակնությունները Հայաստանի նկատմամբ փաստ են, իսկ գործողություններն՝ անխուսափելի. Հայկ Ա. ՄարտիրոսյանՆորերս տեղեկացանք, որ Ամերկացիք Աֆղանստանի թալիբներին, նույն ինք ԻՊ ահաբեկիչներից՝ սալաֆիստական խմբավորումներից որոշակի քանակությամբ տեղափոխել են Աֆղանաստանի հյուսիսային մաս՝ Բալխ քաղաք, ուր անմիջապես պայթուններ են տեղի ունեցել: ԱՄՆ-ն ուղղակիորեն կազմակերպում է իսլամիստների հոսքը Աֆղանստանից դեպի Կենտրոնական Ասիա, որպեսի դրանց միջոցով Կենտրոնական Ասիան անկայունացնել, դուրս բերել ռուսական ազդեցության գոտուց, ի չիք դարձնել «Շանգհայի» ծրագիրը, շրջապատել Ռուսաստան, Չինաստանն ու Իրանը,  ապա թաթը դնել Կենտրոնական Ասիայի բնական հարստությունների վրա, թալանել նրանց նավտն ու գազը:  ԱՄՆ-ի կողմից ստեղծված ու զինված ԻՊ ահաբեկիչները, կատարում են ԱՄՆ-ի շան գործը, ուստի, եթե նրանք, ԱՄՆ հարմար գտնի Հայաստանը քարտեզից մաքրել, ապա ԻՊ-ն դրոշը կծածանվի Արագածի գագաթին: Այս առումով 168.am-ի հարցազրույցը Հայկ Ա. Մարտիրոսյանի հետ հետաքրքիր է.- (Նոր Խոսք)

 

168.am-ի զրուցակիցն է քաղաքագիտության դոկտոր (Նյու Յորք) Հայկ Ա. Մարտիրոսյանը

 

Պարոն Մարտիրոսյան, կարելի է արդեն վստահությամբ պնդել, որ Մերձավոր Արևելքի անվտանգության համակարգն ամբողջությամբ փլուզվեց, և այդ քայքայումը դեռ ավելի ու ավելի է խորանում: Օրերս Դուք նշել էիք, որ սիրիական պատերազմում բեկում է տեղի ունենում: Որոշ ռուս փորձագետներ խոսում են Հայաստանի թիկունքում «իսլամական քամու» մասին, Թուրքիայի որոշիչ խորհրդարանական ընտրություններն են առջևում: Իսկապե՞ս «Իսլամական պետությունը» մի օր կբախի նաև մեր դուռը: Ի՞նչ գործոններից է դա կախված:

– Մերձավոր Արևելքի անվտանգության համակարգը վերջին հարյուր տարիների ընթացքում` այն պահից սկսած, երբ փլուզվեց Օսմանյան Կայսրությունը, հենվել է միայն բռնակալների վրա: Եվ բռնակալներն էին տարածաշրջանում անվտանգության և կայունության երաշխավորները: Չորս կարևոր բռնակալների` Հուսեյնի, Բեն Ալիի, Մուբարաքի և Քադաֆիի ռեժիմների ոչնչացմամբ ոչնչացավ և անվտանգության համակարգը: Միակ երկիրը, որտեղ բռնակալություն արդեն երկար ժամանակ չկար` Սիրիան էր, որտեղ երիտասարդ նախագահ Ասադը միամտաբար ցանկանում էր միջինարևելյան ժողովրդավարություն ստեղծել: Նրա մեղմ կառավարման արդյունքում պարարտ հող ստեղծվեց այլևս հզոր իշխանությունից չվախեցող ծայրահեղ սուննիների համար` կործանելու Սիրիան: Սիրիան Միջին Արևելքի և ընդհանրապես Եվրասիայի աքիլեսյան գարշապարն է, և նրա կործանումը մետաստազներ է ունենալու տարածաշրջանի բազում այլ երկրներում:

Ինչ վերաբերում է «իսլամական քամուն», ապա դա վաղուց այլևս քամի չէ, այլ` փոթորիկ: Իսլամական պետության, Զաբհաթ ալ Նուսրայի, թե որևէ այլ` դեռևս գոյություն չունեցող կառույցի հավակնությունները Հայաստանի նկատմամբ անխուսափելի են: Կազմակերպությունն ամենևին կարևոր չէ; Կարևոր է գաղափարախոսությունը, որի կրողները քաղաքական մեծ խաղ են սկսել և այդ խաղում օգտագուրծում են սուննիական ֆանատիկոսներին:

Ծրագրավորված ուղղորդում տվողների և կատարողների այս զույգը՝ ամուսնալուծվելու պարագայում անգամ, ունենալու է նույն նպատակներն ու մեթոդները: Հայաստանի արևելքում ձևավորվել է բոլորովին նոր Թուրքիա: Դա ոչ միայն ազգայնական պետություն է, ինչպես վերջին հարյուրամյակի ընթացքում էր, այլև` ազգայնական-կրոնական, որ առավել մեծացնում է այդ երկրի օրակարգն ու հավակնությունները: Սիրիական պատերազմը հրաշալիորեն ցույց տվեց Թուրքիայի իրական նկրտումները. երբ Ասադի հետ անգամ ընտանեկան բարեկամություն անող Էրդողանը մեկ գիշերում դարձավ նրա երկիրը ոչնչացնողներից ամենաանզիջումն ու ամենավճռականը:

Խնդիրը Թուրքիայի էքսպանսիոնիստական նկրտումների մեջ է, և այդ առումով Հայաստանն իր ֆուտբոլային, սահմանային կամ այլ անուրջներից պարտավոր է մեկընդմիշտ ձերբազատվել: Եթե Սիրիան Թուրքիայի օսմանամոլությամբ տառապող վերնախավի համար կայսրության վերականգնման քայլերից մեկն է, ապա Հայաստանի Հանրապետությունը խցան է նրա և մինչև Չինաստան ձգվող թյուրք-իսլամական աշխարհի միջև: Եվ այդ փոքրիկ, սակայն ցավոտ խցանը հանելու համար Թուրքիան չի խորշելու և ոչ մի մեթոդից, ինչպես չի խորշում Սիրիայում:

Իսլամիստների բանակներն ազատ օգտվում են թուրքական սահմաններից, իսկ կարևոր օպերացիաների պարագայում` ինչպես Քեսաբի, Իդլիբի կամ կարևորագույն Զիսր ալ Շուղուրի գրավումն էր` անգամ ուղղակի թուրքական ռազմական տեխնիկայից և հրետանուց:

ԻՊ-ի կողմից վերահսկվող սիրիական սահմանից Թուրքիայով մինչև Հայաստանի սահման մեքենայով ընդամենը 9 ժամ է, թեև դա բոլորովին էլ կարևոր չէ, եթե նկատի ունենանք այն, որ Թուրքիան իսլամիստների բազաներ ունի իր տարածքում և ցանկացած պահի կարող է եթե ոչ՝ սեփական տարածքից, ապա՝ Նախիջևանից նրանց անմիջապես անցկացնել Հայաստան: Թե դասական սովետառուսական մեթոդներով վարժված մեր սահմանապահները կամ զինված ուժերը որքանով կկարողանան դիմակայել պրակտիկ պատերազմի բովով անցած ինքնասպանների անվերջ հոսքին` դժվար է ասելը:

Եվ այդպիսի ներխուժումը ոչ թե «եթե»-ի, այլ «երբ»-ի հարց է: Հայ-ադրբեջանական պատերազմի ընթացքում այդ խաղաքարտն անխոս կիրառվելու է: Դրանում թող ոչ ոք որևէ կասկած չունենա: Իսկ նրանք, ովքեր վստահ են, որ Հայաստանն այլևս անպարտելի է, որ երկիրը երեք հազար տարի առանց պատերազմ է ապրելու, և, որ նման սցենարները ֆանտաստիկայի ոլորտից են, ամենամեծ սպառնալիքն են նույն Հայաստանի անվտանգությանը, որովհետև անրջում են և զրկված են իրական և պարզ սցենարները հասկանալու և կանխատեսելու կարողությունից:

– Որո՞նք, ըստ Ձեզ, պետք է լինեն այն նվազագույն քայլերը, որ հայկական կողմը պետք է նախաձեռնի սպառնալիքը չեզոքացնելու համար:

– Սպառնալիքը չեզոքացնել չի լինի: Կարելի է այն միայն վերահսկել: Մենք սիրում ենք պարծենալ մեր բանակով, բանակը սրբություն է, իսկ քննադատողները` ազգի թշնամի: Բայց դա սխալ և տգետ մոտեցում է: Այո, հայկական բանակն ուժեղ է, սակայն կան բնագավառներ, որոնցում այն ոչ թե կաղում է, այլ բացարձակ անգետ է: Օրինակ` քաղաքային մարտերի տեխնոլոգիան: Կամ` տիեզերական և օդային հետախուզությունն ու մարտավարությունը: Հայկական անօդաչու սարքերը խաղալիքներ են` Ադրբեջանին Իսրայելի կողմից փոխանցված աշխարհի առաջատար անօդաչուների և Ադրբեջանի ու Թուրքիայի ունեցած տիեզերական արբանյակների միջոցով կատարվող մարտական հաշվարկների և հետախուզության առջև:

Անհրաժեշտ է այդ բացերը լրացնել: Կարևոր է նաև ռազմական սերտ համագործակցությունն այլ հնարավոր գործընկերների հետ: Դա այսօր անհնար է` նկատի ունենալով պաշտոնական Երևանի ծայրաստիճան պասիվ և ոչ նախաձեռնողական, նաև` հաճախ վախկոտ և անգետ մոտեցումները միջազգային ոլորտին: Միայն ՀԱՊԿ-ի հույսով ապրելն անմտություն է: Եվ դա ոչ թե՝ այն պատճառով, որ Ռուսաստանը Հայաստանին չի պաշտպանի, այլ՝ որ ինչ-որ պահի Ռուսաստանն ինքն անպայմանորեն բախվելու է վահաբիստական իսլամի արդեն ակտիվ և պասիվ մարտահրավերներին:

Այս առումով նաև անհրաժեշտ է երկրի պաշտպանական համակարգը վերակառուցել շվեյցարական մոդելով, որտեղ յուրաքանչյուր քաղաքացի զինված է, երկիրը պատված է ստորգետնյա բունկերներով և գաղտնի պաշտպանական գծերով, որտեղ պահպանվում է հիմնական տեխնիկան և որտեղ տոտալ մոբիլիզացիան ընդամենը մեկ ժամվա գործ է: Անհրաժեշտություն է նաև լուծել կանանց բանակային ծառայության խնդիրը և օտարերկրացիների հատուկ խմբերին` ասենք, փախստական քրիստոնյա բոլոր սիրիացիներին և քրիստոնյա ու եզդի իրաքցիներին Հայաստանի քաղաքացիություն շնորհելը և Արցախում անվճար բնակտարածք տրամադրելը` բանակում 5 տարի ծառայելու նախապայմանով:

Հունիսի 18-20-ը Երևանում տեղի կունենա ՆԱՏՕի խորհրդարանական վեհաժողովի Ռոուզ Ռոուդ սեմինարը, որի ընթացքում քննարկվելու է Իսլամական պետության ծագումն, ազդեցությունը տարածաշրջանում և նրա սահմաններից դուրս: Սակայն ՀՀն կարծես պատրաստվում է ԻՊի դեմ պայքարել Կենտրոնական Ասիայում ՀԱՊԿի հետ համատեղ: ՀԱՊԿ տարածաշրջանին այդ սպառնալիքն ավելի մո՞տ է, քան մեզ: Ինչպես և որտեղ պետք է կենտրոնացնել ԻՊի դեմ պայքարի գործողությունները:

– Բոլոր այդ կոնֆերանսներն ու ժողովները դատարկ ժամավաճառություններ են: Երբեմն՝ անհրաժեշտ, բայց գրեթե միշտ` ոչինչ չտվող: Իրական քաղաքականությունը վարվում է մի քանի գրասենյակներում կամ հյուրանոցների գաղտնի համարներում: Ինչ վերաբերում է ԻՊ-ի դեմ պայքարի կենտրոնացմանը, ապա ինչպե՞ս կարելի է կենտրոնացնել պայքարը մի բանի դեմ, որն ինքնին ապակենտրոնացված է: Այո՛, հաջորդ պատերազմը լինելու է Ուզբեկստանում, որտեղից կտարածվի Տաջիկստան և Թուրքմենիա, Ղազախստան, հնարավոր է նաև` Ղրղըզստան:

Հետևաբար՝ Հայաստանի առաջին բախումը սալաֆիստական բանակների հետ, թերևս, կլինի ՀԱՊԿ կազմում հենց Միջին Ասիայում: Դրան կհաջորդեն ցնցումներ Ադրբեջանում, որտեղից պատերազմի քամին կգա Հայաստան: Հայաստանցիների մի զգալի մասին թվում է, թե իրենք մեկուսացված են այդ ամենից, թե կյանքը սահմանափակվում է դատարկագլուխ երևանցուհիների երջանիկ ֆեյսբուքյան լուսանկարներով, Հյուսիսային պողոտայով կամ երկրում տիրող ծայրահեղ աղքատությամբ, սակայն ռազմական սպառնալիքն ուղղակի նույն Երևանի գլխին է կախված, և ամենևին էլ սարերի ետևում չէ, այլ ուղղակի` շեմին:

Օրերս պաշտոնական այցով Դամասկոսում էր ՀՀ ԱԳ նախարարը: Մամուլում տեղեկություններ տարածվեցին, որ սիրիահայերը հիասթափված են, քանի որ հայկական պատվիրակությունը չի բարձրացրել իրենց տարհանման հարցը, համայնքի ղեկավարներն իրենց հերթին՝ հասարակ բնակիչներին են մեղադրում այդ հարցը չբարձրացնելու մեջ: Այս փուլում արդեն ո՞վ է պատասխանատու այս հանցավոր լռության համար, և ինչո՞ւ, ըստ Ձեզ, չի կազմակերպվում մարդկանց տարհանումը, այս փուլում դեռ կարևո՞ր է համայնքը պահելու խնդիրը:

– Խնդիրն այն է, որ Երևանում մի խումբ մարդիկ, որոնք որոշել են, որ իրենք անչափ զգուշավոր են, իմաստուն և միջազգային քաղաքականության խոր գիտակներ, լսում են հալեպահայ համայնքի մի քանի «ազգային ջոջերի», որոնք այլևս վաղուց չեն ներկայացնում համայնքը և որոնք իրենց սեփական սնապարծությունից կամ էլ գետնի վրա լայն պատկերը տեսնելու անկարողությունից՝ կարծում են, թե համայնքը պետք է ամեն կերպ պահպանել, և, թե Հալեպը չի ընկնի:

Հալեպի հանձնման քաղաքական որոշում արդեն ընդունվել է: Հալեպը, այսպես կոչված, «օգտակար Սիրիայի» մաս այլևս չի կազմում, հետևաբար՝ առաջին իսկ հարձակումը հաջողությամբ է պսակվելու: Սիրիական իշխանությունը փոխել է իր ռազմավարությունը` կռվել յուրաքանչյուր կարևոր բնակավայրի համար: Դրա ռեսուրսն այն այլևս չունի: Երեկ Դամասկոս տեղափոխված շուրջ տասնհինգհազարանոց իրանական կոնտինգենտը հենց այդ մասին է վկայում: Եվ հետաքրքիր է, որ շիա մարտիկների այդ զորամիավորումները չեն տեղակայվել Հալեպում, այլ կենտրոնացվել են Դամասկոսում:

Հալեպի համայնքի ղեկավարությունը, ամենայն հավանականությամբ, սկսել է հասկանալ, որ ժողովրդի փաստացի բանտարկությունն ահռելի պատասխանատվություն է առաջ բերելու, և փորձում է հիմա մեղքը բարդել նույն համայնքի վրա, թե իբր հարցեր չեն բարձրաձայնել: Սակայն այս խնդիրն ի սկզբանե սխալ է դրված: Որևէ մեկը չպետք է խնդրի, որպեսզի տարհանեն իրեն: Պետությունն ինքը պարտավոր է կազմակերպել այդ պրոցեսը և առաջարկել բոլոր ցանկացողներին դուրս գալ: ԱՄՆ-ը միշտ այդպես է անում:

Յուրաքանչյուր կետում, որտեղ կոնֆլիկտ կա` արագ սեփական քաղաքացիների տարհանում է կազմակերպում` ներգրավելով բոլոր հնարավոր և անհնար միջոցները: Նույնն են անում և Ռուսաստանն ու Իսրայելը, Ֆրանսիան ու Գերմանիան: Անգամ` Ավստրալիան և Կանադան: Ու միայն Հայաստանն է, որ հղում է անում համայնքի մեծությանը, անգիտության խավարում անրջող մի քանի հալեպահայերի կամ կասկածելի դրդապատճառներով շարժվող ազգային առաջնորդների:

Տարհանումն իրականում կարելի է անել Լիբանանից՝ վարձված բեռնատարներով կամ ավտոբուսներով, ասենք` մեկ ամսվա ընթացքում անընդհատ Հալեպ-Դամասկոս-Բեյրութ երթուղին, որ կառավարական ուժերի վերահսկողության տակ է դեռ` օգտագործելով: Եթե միջինը մեկ բեռնատարում կամ ավտոբուսում տեղավորվում է հիսուն մարդ, ապա գոնե տասը հազար հայրենակցի տարհանելու համար, օրական 7 չվերթ կազմակերպելով, կարելի կլիներ խնդիրը լուծել:

Առաջարկ չլինելու արդյունքում է, որ առաջանում են դժգոհներ և քաղաքը լքել չկարողացողներ: Եթե կոտորածի եզրին կանգնած հայրենակիցներին փրկելու համար հայրենիքը նրանց պաշտոնական և մասսայական թախանձանքներին է սպասում, ապա նրանց ոչնչացման պատասխանատվությունը նախևառաջ այդ նույն հայրենիքը պետք է կրի:

Այսօր, այս պահին թեժ մարտեր են ընթանում Հասակե քաղաքի համար, և այն նույնպես ընկնելու է: Արդեն ասորի համայնքի առաջնորդներն աղաչում են աշխարհին՝ փրկել իրենց հայրենակիցներին: Ասորական պետություն չկա, իսկ աշխարհը խուլ է նման կոչերին: Հայ համայնքը հայկական պետություն ունի, որը, սակայն, ցավոք, նույնպես խուլ է և համր այս մարտահրավերի հարցում, որ, սակայն, արդեն սեփական ժողովրդին է վերաբերում:

Հալեպի անկմանը, անխոս, առանց կասկածի՝ հաջորդելու է տեղի հայ համայնքի լիակատար ֆիզիկական ոչնչացումը: Եվ դա արվելու է Թուրքիայի ակտիվ, շատ ակտիվ ջանքերով և մասնակցությամբ:

«Որոշ հայաստանցի պաշտոնյաներ Հալեպի հայ համայնքի տարհանման մասին խոսակցությունները անվանում են արկածախնդրություն: Առավել արկածախնդիր մոտեցում դժվար է պատկերացնել»:

Իսկ տարհանման մասին մտքի անգամ բացակայությունը խոսում է այն մասին, որ մեզանում իշխում են անգիտությունը, գավառային մտածողությունը, ծուլությունը և վախկոտությունը: Հալեպի ջարդի պարագայում, կարծում եմ՝ հայ ժողովուրդը հալեպահայ համայնքին հուշարձան տեղադրելու փոխարեն՝ պետք է պատասխանատվության կանչի ժամանակին տարհանում չկազմակերպած պատասխանատուներին և նրանց ուղարկի Հալեպ:

Աղբյուրը՝  http://168.am

бутон за социални мрежи

You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

Leave a Reply

Powered by WordPress | Designed by: All Premium Themes Online. | Thanks to Top Bank Free Premium WordPress Themes, wordpress themes 2012 and
©Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են: Մեջբերումներ անելիս հղումը www.norkhosq.net-ին պարտադիր է: Կայքի հոդվածների մասնակի կամ ամբողջական արտատպումը, տարածումը, կամ հեռուստառադիոընթերցումն առանց www.norkhosq.net-ին հղման արգելվում է:Կայքում արտահայտված կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն կայքի խմբագրության տեսակետի հետ: Կայքը պատասխանատվություն է կրում միայն «Նոր խոսք» ի ստորագրությամբ նութերի, կարծիքների եւ դիրքորոշումների համար: All Rights Reserved, www.norkhosq.net, info@norkhosq.net